Viêm lộ tuyến cổ tử cung: Dấu hiệu và khi nào cần đi khám?

Khi đi khám phụ khoa, nhiều chị em được thông báo bị viêm lộ tuyến cổ tử cung và không khỏi lo lắng: Tình trạng này có nguy hiểm không? Có ảnh hưởng đến khả năng sinh con không? Liệu có cần điều trị ngay khi phát hiện?

Thực tế, lộ tuyến cổ tử cung là tình trạng lành tính và không phải trường hợp nào cũng cần can thiệp. Tuy nhiên, khi xuất hiện khí hư bất thường, ngứa rát vùng dưới hoặc chảy máu sau quan hệ, chị em cần được thăm khám để xác định nguyên nhân, tránh nhầm lẫn giữa lộ tuyến đơn thuần với viêm nhiễm hoặc những bệnh lý phụ khoa khác.

Vậy viêm lộ tuyến cổ tử cung là gì, có những dấu hiệu nào, được chia thành mấy cấp độ và khi nào cần đi khám? Bài viết dưới đây sẽ giúp chị em hiểu rõ hơn về tình trạng này.

1. Viêm lộ tuyến cổ tử cung là gì?

Để hiểu đúng về viêm lộ tuyến cổ tử cung, trước hết cần phân biệt giữa lộ tuyến cổ tử cung và tình trạng viêm tại cổ tử cung.

Lộ tuyến cổ tử cung là hiện tượng các tế bào tuyến vốn nằm bên trong ống cổ tử cung xuất hiện ở bề mặt ngoài cổ tử cung. Những tế bào này có khả năng tiết dịch nhầy và thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, đặc biệt trong những giai đoạn có sự thay đổi nội tiết.

Bản thân lộ tuyến là tình trạng lành tính, không đồng nghĩa với ung thư cổ tử cung và cũng không mặc nhiên là dấu hiệu nhiễm trùng.

Trong khi đó, viêm cổ tử cung là tình trạng viêm tại cổ tử cung, có thể liên quan đến các tác nhân nhiễm trùng hoặc những nguyên nhân không do nhiễm trùng. Người bệnh có thể đồng thời có lộ tuyến và viêm, nhưng hai tình trạng này không hoàn toàn giống nhau.

Hình ảnh minh họa viêm lộ tuyến cổ tử cung

Viêm lộ tuyến cổ tử cung khác gì với viêm cổ tử cung và viêm âm đạo?

Ba tình trạng này có thể gây ra những biểu hiện tương tự nhau, nhưng vị trí và nguyên nhân không giống nhau:

• Lộ tuyến cổ tử cung: Các tế bào tuyến xuất hiện ở bề mặt ngoài cổ tử cung; bản thân tình trạng này thường lành tính.
• Viêm cổ tử cung: Tình trạng viêm tại cổ tử cung, có thể do nhiễm trùng hoặc nguyên nhân khác.
• Viêm vùng dưới: Tình trạng viêm có thể liên quan đến nhiễm nấm, mất cân bằng hệ vi sinh hoặc những tác nhân gây bệnh khác.

Các bệnh lý này có thể gây khí hư bất thường, ngứa rát vùng dưới hoặc khó chịu khi quan hệ. Vì vậy, chỉ dựa vào triệu chứng hoặc hình ảnh quan sát bên ngoài sẽ khó xác định chính xác nguyên nhân.

Khi phát hiện lộ tuyến cổ tử cung, chị em không nên mặc định mình đang bị viêm nhiễm hoặc cần điều trị. Điều quan trọng là đánh giá tình trạng thực tế thông qua thăm khám phụ khoa và những kiểm tra cần thiết.

2. Dấu hiệu nhận biết viêm lộ tuyến cổ tử cung

Viêm cổ tử cung hoặc những bệnh lý phụ khoa đi kèm có thể gây ra nhiều biểu hiện khác nhau. Một số người gần như không có triệu chứng rõ ràng, trong khi những trường hợp khác có thể gặp các dấu hiệu sau:

• Khí hư ra nhiều bất thường: Lượng dịch tiết tăng kéo dài hoặc thay đổi rõ rệt so với thường ngày.
• Khí hư đổi màu hoặc có mùi lạ: Dịch tiết có thể chuyển sang màu vàng, xanh, trắng đục hoặc xuất hiện mùi hôi, tanh.
• Ngứa, đau rát hoặc ẩm ướt vùng dưới: Gây khó chịu trong sinh hoạt hằng ngày.
• Đau khi quan hệ: Có thể xuất hiện trong hoặc sau khi quan hệ.
• Chảy máu bất thường: Chẳng hạn chảy máu sau quan hệ hoặc xuất huyết ngoài kỳ kinh.

Tuy nhiên, những dấu hiệu trên không đặc hiệu riêng cho viêm lộ tuyến cổ tử cung. Chúng cũng có thể xuất hiện trong viêm âm đạo, viêm cổ tử cung và những bệnh lý phụ khoa khác.

Do đó, chị em không nên tự kết luận nguyên nhân chỉ dựa vào màu sắc, mùi của khí hư hoặc mức độ khó chịu ở vùng dưới.

Viêm lộ tuyến cổ tử cung có thể không có triệu chứng không?

Một số trường hợp lộ tuyến cổ tử cung không gây biểu hiện rõ rệt và chỉ được phát hiện khi khám phụ khoa định kỳ hoặc kiểm tra vì một vấn đề sức khỏe khác.

Điều này có nghĩa là không có triệu chứng không đồng nghĩa với việc có thể bỏ qua lịch khám và tầm soát phù hợp. Ngược lại, việc phát hiện lộ tuyến cũng không có nghĩa chị em đang mắc một bệnh lý nguy hiểm.

Nếu khí hư bất thường kéo dài, ngứa rát tái diễn, đau khi quan hệ hoặc chảy máu sau quan hệ, chị em nên đi khám để xác định nguyên nhân thay vì tự mua thuốc điều trị.

3. Viêm lộ tuyến cổ tử cung có mấy cấp độ?

Lộ tuyến cổ tử cung thường được mô tả theo ba cấp độ dựa trên diện tích vùng lộ tuyến so với bề mặt cổ tử cung.

Cách phân chia này giúp hình dung phạm vi vùng lộ tuyến, nhưng không đủ để xác định mức độ nguy hiểm hoặc quyết định người bệnh có cần điều trị hay không.

Viêm lộ tuyến cổ tử cung độ 1

Độ 1 thường được mô tả là vùng lộ tuyến chiếm dưới 1/3 bề mặt cổ tử cung.

Người bệnh có thể không có triệu chứng hoặc nhận thấy khí hư tăng nhẹ, ngứa hay khó chịu vùng dưới nếu có tình trạng viêm đi kèm.

Tuy nhiên, diện tích lộ tuyến nhỏ không loại trừ hoàn toàn những bệnh lý phụ khoa khác. Việc đánh giá cần dựa trên triệu chứng, kết quả thăm khám và những bất thường đi kèm.

Viêm lộ tuyến cổ tử cung độ 2

Độ 2 thường được mô tả là vùng lộ tuyến chiếm khoảng 1/3 đến 2/3 bề mặt cổ tử cung.

Một số người có thể gặp khí hư ra nhiều, đau khi quan hệ hoặc chảy máu bất thường. Tuy nhiên, những triệu chứng này không xuất hiện ở tất cả người bệnh và không đủ để khẳng định mức độ viêm.

Bác sĩ cần đánh giá tình trạng cổ tử cung, xác định nguyên nhân gây triệu chứng và xem xét có bất thường nào khác cần kiểm tra hay không.

Viêm lộ tuyến cổ tử cung độ 3

Độ 3 thường được mô tả là vùng lộ tuyến chiếm trên 2/3 bề mặt cổ tử cung.

Vùng lộ tuyến có diện tích lớn hơn không đồng nghĩa với ung thư hoặc tự động cho thấy bệnh nguy hiểm hơn. Mức độ ảnh hưởng đến sức khỏe cần được đánh giá dựa trên triệu chứng, tình trạng viêm và những yếu tố liên quan.

Lưu ý: Cách chia lộ tuyến thành ba cấp độ chủ yếu dựa trên diện tích vùng lộ tuyến theo cách phân loại thường gặp. Chị em không nên tự đánh giá mức độ nguy hiểm hoặc quyết định hướng xử trí chỉ dựa vào kết quả ghi độ 1, độ 2 hay độ 3.

4. Hình ảnh lộ tuyến cổ tử cung khi thăm khám có gì đặc biệt?

Khi khám phụ khoa, bác sĩ có thể quan sát bề mặt cổ tử cung để đánh giá vùng lộ tuyến, đặc điểm niêm mạc và những dấu hiệu bất thường.

Vùng viêm lộ tuyến cổ tử cung có thể biểu hiện bằng một vùng niêm mạc màu đỏ hơn khu vực xung quanh. Tuy nhiên, chỉ dựa vào màu sắc hoặc hình ảnh quan sát bên ngoài không đủ để xác định có nhiễm trùng hay loại trừ các tổn thương khác tại cổ tử cung.

Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định:

• Khám phụ khoa: Đánh giá cổ tử cung, dịch tiết và những dấu hiệu bất thường tại đường sinh dục.
• Soi cổ tử cung: Quan sát kỹ hơn những vùng nghi ngờ khi có chỉ định.
• Xét nghiệm tế bào học cổ tử cung hoặc HPV: Đánh giá nguy cơ và hỗ trợ tầm soát tổn thương tiền ung thư, ung thư cổ tử cung theo độ tuổi, tiền sử và khuyến cáo phù hợp.

Xét nghiệm HPV giúp phát hiện virus HPV nguy cơ cao liên quan đến ung thư cổ tử cung

• Xét nghiệm tìm tác nhân gây nhiễm trùng: Thực hiện khi triệu chứng và kết quả thăm khám gợi ý viêm nhiễm.
• Sinh thiết cổ tử cung: Có thể được chỉ định khi phát hiện tổn thương nghi ngờ cần xác định bản chất.

Không phải tất cả người có lộ tuyến đều cần thực hiện toàn bộ các xét nghiệm trên. Bác sĩ sẽ cân nhắc dựa vào tình trạng thực tế, tiền sử sức khỏe và kết quả khám.

5. Viêm lộ tuyến cổ tử cung có nguy hiểm không?

Bản thân lộ tuyến cổ tử cung là tình trạng lành tính. Mức độ ảnh hưởng đến sức khỏe phụ thuộc vào việc có viêm nhiễm hay không, nguyên nhân gây viêm, triệu chứng và những bệnh lý đi kèm.

Nếu có viêm nhiễm hoặc bệnh lý phụ khoa khác, người bệnh có thể gặp những vấn đề như:

• Khí hư bất thường, ngứa hoặc đau rát kéo dài, ảnh hưởng đến sinh hoạt và đời sống.
• Triệu chứng tái diễn nếu nguyên nhân chưa được xác định và xử trí phù hợp.
• Nguy cơ biến chứng ở đường sinh dục trên trong một số trường hợp nhiễm trùng nhất định, tùy tác nhân và mức độ bệnh.

Vì vậy, điều cần quan tâm không chỉ là diện tích vùng lộ tuyến mà còn là nguyên nhân gây triệu chứng và những bất thường có thể đi kèm.

Viêm lộ tuyến cổ tử cung có gây vô sinh không?

Không nên mặc định viêm lộ tuyến cổ tử cung là nguyên nhân trực tiếp gây vô sinh.

Lộ tuyến lành tính không đồng nghĩa với suy giảm khả năng sinh sản. Khả năng thụ thai chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố, bao gồm quá trình rụng trứng, tình trạng vòi trứng, chất lượng tinh trùng và những bệnh lý sinh sản liên quan.

Tuy nhiên, một số bệnh nhiễm trùng tại cổ tử cung hoặc đường sinh dục trên có thể gây biến chứng ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản nếu không được phát hiện và điều trị phù hợp.

Vì vậy, nếu đang có kế hoạch mang thai và phát hiện lộ tuyến cổ tử cung, chị em không nên quá lo lắng nhưng cũng không nên tự kết luận tình trạng sinh sản của mình chỉ dựa vào kết quả này.

Viêm lộ tuyến cổ tử cung có liên quan đến ung thư không?

Lộ tuyến cổ tử cung không đồng nghĩa với ung thư cổ tử cung hoặc tổn thương tiền ung thư.

Tuy nhiên, một số dấu hiệu như chảy máu sau quan hệ, xuất huyết bất thường hoặc tổn thương cổ tử cung nghi ngờ cần được đánh giá để loại trừ những nguyên nhân khác.

Tầm soát ung thư cổ tử cung bằng xét nghiệm HPV hoặc tế bào học được thực hiện theo độ tuổi, tiền sử và khuyến cáo phù hợp. Khi phát hiện bất thường, bác sĩ có thể chỉ định soi cổ tử cung hoặc sinh thiết nếu cần thiết.

Chị em không nên quá lo lắng khi được thông báo có lộ tuyến, nhưng cũng không nên xem lộ tuyến là lý do để bỏ qua lịch tầm soát cổ tử cung.

6. Nguyên nhân nào gây viêm cổ tử cung và liên quan gì đến lộ tuyến?

Để hiểu đúng tình trạng này, cần phân biệt nguyên nhân hình thành lộ tuyến với nguyên nhân gây viêm cổ tử cung.

Vì sao xuất hiện lộ tuyến cổ tử cung?

Lộ tuyến có thể xuất hiện trong những giai đoạn có sự thay đổi nội tiết, đặc biệt ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản.

Đây là hiện tượng liên quan đến vị trí của các tế bào tuyến trên bề mặt cổ tử cung, không đồng nghĩa với việc có nhiễm trùng.

Do đó, không nên cho rằng cứ xuất hiện lộ tuyến là do vệ sinh chưa đúng cách hoặc do quan hệ.

Những nguyên nhân nào có thể gây viêm cổ tử cung?

Tình trạng viêm cổ tử cung có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân, bao gồm:

• Nhiễm trùng: Một số vi khuẩn gây bệnh lây truyền qua đường quan hệ hoặc những tác nhân nhiễm trùng khác.
• Kích ứng hoặc nguyên nhân không nhiễm trùng: Một số sản phẩm hoặc yếu tố gây kích ứng tại chỗ có thể liên quan đến tình trạng viêm.
• Bệnh lý phụ khoa đi kèm: Các vấn đề tại vùng dưới hoặc đường sinh dục cần được xem xét khi đánh giá triệu chứng.

Không thể xác định chính xác nguyên nhân chỉ dựa vào màu sắc, lượng hoặc mùi của khí hư. Bác sĩ sẽ căn cứ vào bệnh sử, thăm khám và xét nghiệm khi cần thiết để xác định vấn đề đang gặp phải.

7. Khi nào nên đi khám viêm lộ tuyến cổ tử cung?

Chị em nên chủ động thăm khám phụ khoa nếu xuất hiện một trong những dấu hiệu sau:

• Khí hư ra nhiều kéo dài: Lượng dịch tiết tăng bất thường, đổi màu hoặc có mùi lạ.
• Ngứa, đau rát: Triệu chứng không cải thiện, kéo dài hoặc tái diễn nhiều lần.
• Đau khi quan hệ: Đặc biệt khi tình trạng mới xuất hiện hoặc gây khó chịu rõ rệt.
• Chảy máu sau quan hệ: Đây là dấu hiệu cần được kiểm tra, không nên mặc định chỉ do lộ tuyến.
• Xuất huyết ngoài kỳ kinh hoặc sau mãn kinh: Cần được đánh giá để xác định nguyên nhân.
• Đau bụng dưới kèm triệu chứng phụ khoa bất thường: Đặc biệt khi đau kéo dài hoặc ngày càng tăng.

Trong trường hợp đã được chẩn đoán lộ tuyến cổ tử cung nhưng chưa có triệu chứng, chị em nên trao đổi với bác sĩ về việc theo dõi và lịch khám phụ khoa, tầm soát cổ tử cung phù hợp với độ tuổi và tiền sử sức khỏe.

Phụ nữ nên tầm soát cổ tử cung theo độ tuổi và tiền sử sức khỏe.

Khi đi khám, chị em nên cung cấp thông tin về thời điểm xuất hiện triệu chứng, chu kỳ kinh nguyệt, tình trạng sử dụng thuốc, tiền sử bệnh phụ khoa và những kết quả khám trước đây nếu có. Những thông tin này giúp bác sĩ định hướng chẩn đoán và lựa chọn các kiểm tra cần thiết.

Lộ tuyến cổ tử cung không đồng nghĩa với viêm nhiễm hay ung thư, và không phải trường hợp nào cũng cần can thiệp. Khi xuất hiện triệu chứng bất thường, thăm khám đúng thời điểm sẽ giúp xác định nguyên nhân, tránh tự điều trị hoặc bỏ sót những bệnh lý cần được quan tâm.