Bệnh trĩ có nguy hiểm không? Đây là câu hỏi khiến nhiều người lo lắng khi thường xuyên đi đại tiện ra máu, đau rát hậu môn hoặc sờ thấy búi trĩ sa ra ngoài. Phần lớn trường hợp có thể cải thiện bằng điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt và điều trị phù hợp. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài hoặc bệnh tiến triển nặng, người bệnh có thể gặp những biến chứng ảnh hưởng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.
Vậy bệnh trĩ có thể gây ra những biến chứng nào? Khi nào cần đi khám và có những phương pháp điều trị nào? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết dưới đây.
Bệnh trĩ có nguy hiểm không?
Bệnh trĩ là tình trạng các đệm mạch máu và mô liên kết nâng đỡ ở vùng hậu môn bị biến đổi, có thể gây chảy máu khi đại tiện, ngứa rát, khó chịu hoặc sa búi trĩ.
Bệnh trĩ thường không đe dọa tính mạng và có thể kiểm soát tốt nếu được điều trị phù hợp. Tuy nhiên, người bệnh không nên chủ quan khi chảy máu hậu môn tái diễn, đau tăng dần hoặc búi trĩ sa ra ngoài không thể tự co lên.
Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào loại trĩ, mức độ sa, tình trạng huyết khối và các triệu chứng đi kèm. Đặc biệt, chảy máu hậu môn không phải lúc nào cũng do bệnh trĩ; nứt kẽ hậu môn, polyp đại trực tràng và các bệnh lý tiêu hóa khác cũng có thể gây ra biểu hiện tương tự.
Đừng bỏ qua tình trạng chảy máu, đau tăng dần hoặc búi trĩ sa ra ngoài và không thể tự co vào
Bệnh trĩ gây ra những biến chứng gì?
1. Chảy máu do trĩ có nguy hiểm không?
Chảy máu là một trong những biểu hiện thường gặp của bệnh trĩ. Ban đầu, người bệnh có thể thấy một ít máu đỏ tươi dính trên giấy vệ sinh hoặc bề mặt phân sau khi đại tiện. Khi tình trạng nặng hơn, máu có thể nhỏ giọt hoặc chảy thành tia.
Nếu chảy máu kéo dài hoặc tái diễn nhiều lần, người bệnh có nguy cơ thiếu máu, gây mệt mỏi, da xanh xao, chóng mặt và giảm khả năng hoạt động thường ngày. Trường hợp chảy máu nhiều kèm choáng váng hoặc ngất cần được cấp cứu.
Lưu ý: Không nên tự kết luận chảy máu hậu môn là do trĩ, đặc biệt khi triệu chứng kéo dài, thay đổi thói quen đại tiện hoặc đi kèm các dấu hiệu bất thường khác.
2. Búi trĩ sưng đau đột ngột
Tình trạng này có thể liên quan đến huyết khối trĩ, tức cục máu đông hình thành trong búi trĩ, thường gặp ở trĩ ngoại. Người bệnh có thể thấy một khối sưng căng, đau đột ngột ở vùng hậu môn, gây khó khăn khi ngồi, đi lại hoặc đại tiện.
Tùy vào thời điểm xuất hiện, mức độ đau và tình trạng tổn thương, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bảo tồn hoặc can thiệp lấy huyết khối, cắt búi trĩ trong trường hợp phù hợp.
Người bệnh không nên tự chọc, nặn hoặc xử lý búi trĩ tại nhà vì có thể gây chảy máu và tổn thương mô.
3. Búi trĩ sa ra ngoài không đẩy vào được
Trĩ sa nghẹt xảy ra khi búi trĩ nội sa ra ngoài và bị cơ vòng hậu môn thắt nghẹt, làm cản trở lưu thông máu. Búi trĩ có thể sưng nề, đau nhiều và không thể đẩy trở lại bên trong.
Nếu tình trạng kéo dài, mô trĩ có thể bị tổn thương, loét hoặc hoại tử. Người bệnh cần được thăm khám sớm khi búi trĩ sa kèm đau dữ dội, sưng to hoặc đổi màu bất thường.
Không nên cố dùng lực đẩy búi trĩ trở lại khi đang đau nhiều hoặc sưng căng. Bác sĩ cần đánh giá tình trạng tổn thương để lựa chọn hướng xử trí phù hợp.
4. Hoại tử búi trĩ
Hoại tử búi trĩ là tình trạng mô tại búi trĩ bị chết do nguồn máu nuôi bị gián đoạn hoặc suy giảm nghiêm trọng. Đây là biến chứng nặng, có thể xảy ra khi búi trĩ bị sa nghẹt kéo dài.
Người bệnh có thể đau dữ dội, xuất hiện vùng mô đổi màu hoặc có dấu hiệu tổn thương nghiêm trọng tại hậu môn. Tùy mức độ, tình trạng này có thể đi kèm loét, chảy máu hoặc nhiễm trùng.
Khi nghi ngờ hoại tử búi trĩ, người bệnh cần được đánh giá và xử trí khẩn trương, không nên tự điều trị tại nhà.
5. Đau hậu môn, sưng đỏ và chảy mủ là dấu hiệu gì?
Đau hậu môn tăng dần, sưng đỏ, tiết dịch mủ hoặc sốt có thể là dấu hiệu nhiễm trùng tại vùng hậu môn, trong đó có áp xe hậu môn. Áp xe là tình trạng hình thành ổ mủ trong các mô xung quanh hậu môn, cần được bác sĩ đánh giá và điều trị phù hợp.
Tuy nhiên, nhiễm trùng hoặc áp xe hậu môn không phải diễn tiến thông thường của bệnh trĩ. Các triệu chứng này có thể xuất phát từ một bệnh lý khác hoặc tình trạng tổn thương đi kèm.
Tùy nguyên nhân, người bệnh có thể cần dẫn lưu ổ áp xe và sử dụng kháng sinh khi có chỉ định. Không nên tự mua kháng sinh hoặc dùng thuốc bôi để xử lý khi chưa xác định rõ nguyên nhân.
6. Khi nào nhiễm trùng hậu môn trở thành tình trạng nguy hiểm?
Nhiễm trùng nặng có thể gây nhiễm trùng huyết, một tình trạng cấp cứu xảy ra khi phản ứng của cơ thể với nhiễm trùng gây tổn thương các cơ quan. Đây không phải biến chứng thường gặp của bệnh trĩ đơn thuần.
Người bệnh cần được cấp cứu ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu như lú lẫn, thở nhanh, choáng váng, ngất, tụt huyết áp hoặc sốt kèm tình trạng toàn thân xấu đi nhanh chóng.
Việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo giúp người bệnh được đánh giá và điều trị kịp thời, tránh trì hoãn xử trí khi có tình trạng cấp cứu.
Khi nào người bệnh trĩ cần đi khám?
Người bệnh nên chủ động thăm khám khi xuất hiện một trong những dấu hiệu sau:
- Chảy máu hậu môn tái diễn, lượng máu tăng hoặc kéo dài.
- Đau hậu môn dữ dội, đặc biệt khi búi trĩ sưng to đột ngột.
Đau vùng dưới ngày càng tăng, chảy máu tái diễn cần được bác sĩ trực tiếp đánh giá
- Búi trĩ sa ra ngoài, khó đẩy trở lại hoặc không thể tự co lên.
- Xuất hiện sốt, sưng đỏ, tiết dịch mủ hoặc đau tăng dần.
- Mệt mỏi kéo dài, da xanh xao, chóng mặt hoặc choáng váng.
Nếu chảy máu nhiều kèm ngất, choáng hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng nặng, người bệnh cần được cấp cứu.
Việc thăm khám giúp xác định loại trĩ, đánh giá mức độ bệnh, loại trừ những nguyên nhân khác gây chảy máu hậu môn và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
Các phương pháp điều trị bệnh trĩ hiện nay
Không phải trường hợp nào mắc bệnh trĩ cũng cần can thiệp. Phương pháp điều trị được lựa chọn dựa trên loại trĩ, mức độ sa, triệu chứng, tình trạng sức khỏe và kết quả thăm khám.
1. Điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt và dùng thuốc
Đây là hướng điều trị ban đầu đối với nhiều trường hợp bệnh trĩ có triệu chứng. Người bệnh nên:
- Tăng cường chất xơ từ rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt.
- Uống đủ nước tùy theo nhu cầu và tình trạng sức khỏe.
- Hạn chế rặn khi đại tiện, không nhịn đại tiện và tránh ngồi lâu trong nhà vệ sinh.
- Duy trì vận động thể chất phù hợp, hạn chế ngồi liên tục trong thời gian dài.
Bác sĩ có thể chỉ định thuốc giúp giảm đau, giảm ngứa hoặc cải thiện triệu chứng tùy trường hợp. Tuy nhiên, thuốc không phải lúc nào cũng giải quyết được tình trạng sa búi trĩ tiến triển.
Xem thêm: Bệnh trĩ nên ăn gì, kiêng gì? Chế độ ăn giúp hạn chế táo bón
2. Thủ thuật và phẫu thuật điều trị trĩ
Khi điều trị bảo tồn không mang lại hiệu quả hoặc bệnh ở mức độ cần can thiệp, bác sĩ có thể cân nhắc các phương pháp như thắt vòng cao su, tiêm xơ hoặc phẫu thuật.
Thắt vòng cao su thường được áp dụng cho trĩ nội ở những mức độ phù hợp. Phẫu thuật cắt trĩ có thể được cân nhắc đối với một số trường hợp trĩ ngoại, trĩ hỗn hợp hoặc bệnh trĩ có triệu chứng nặng.
Mỗi phương pháp có chỉ định, lợi ích và nguy cơ riêng. Việc lựa chọn cần dựa trên kết quả thăm khám thay vì chỉ căn cứ vào kích thước búi trĩ hoặc mong muốn điều trị nhanh.
3. Điều trị trĩ bằng sóng cao tần RFA có phù hợp không?
RFA (Radiofrequency Ablation) là tên gọi chung của các kỹ thuật sử dụng năng lượng sóng cao tần để tác động lên mô. Trong điều trị trĩ, kỹ thuật cụ thể và cách đưa năng lượng vào mô có thể khác nhau tùy thiết bị và phương pháp được sử dụng.
Mục tiêu của can thiệp là xử lý mô trĩ theo kỹ thuật tương ứng. Tuy nhiên, hiệu quả, mức độ đau sau thủ thuật, nguy cơ chảy máu và khả năng tái phát có thể khác nhau giữa các kỹ thuật và từng người bệnh.
Người bệnh cần lưu ý:
- Đánh giá đúng chỉ định: Bác sĩ cần xác định loại trĩ, mức độ sa, triệu chứng và các bệnh lý hậu môn – trực tràng đi kèm.
Bác sĩ cần thăm khám và nội soi để đánh giá mức độ trĩ
- Hiểu rõ lợi ích và nguy cơ: Cần được giải thích về khả năng cải thiện triệu chứng, biến chứng có thể gặp, nguy cơ tái phát và nhu cầu điều trị bổ sung.
- Cân nhắc các lựa chọn khác: RFA không thay thế mọi thủ thuật hoặc phẫu thuật. Một số trường hợp trĩ sa nặng, trĩ hỗn hợp hoặc có biến chứng vẫn cần phương pháp khác.
Theo hướng dẫn NICE, bằng chứng về độ an toàn và hiệu quả của một số kỹ thuật điều trị trĩ bằng sóng cao tần còn hạn chế về số lượng và chất lượng. Vì vậy, người bệnh cần được cung cấp thông tin rõ ràng về kỹ thuật dự kiến sử dụng, mức độ bằng chứng hiện có và các lựa chọn thay thế trước khi quyết định điều trị.
Làm thế nào để hạn chế bệnh trĩ tiến triển nặng?
Để cải thiện triệu chứng và giảm nguy cơ bệnh tiến triển, người bệnh nên duy trì những thói quen sau:
- Bổ sung thực phẩm giàu chất xơ như rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt.
- Uống đủ nước, phù hợp với nhu cầu và tình trạng sức khỏe.
- Không nhịn đại tiện, không rặn quá mức và tránh ngồi lâu trong nhà vệ sinh.
- Duy trì vận động thể chất phù hợp, hạn chế ngồi liên tục trong thời gian dài.
- Chủ động thăm khám khi chảy máu hậu môn tái diễn, đau nhiều hoặc búi trĩ sa bất thường.
Những biện pháp này có thể giúp cải thiện thói quen đại tiện và giảm các yếu tố làm nặng triệu chứng. Tuy nhiên, chúng không thay thế việc thăm khám khi có dấu hiệu bất thường.
Kết luận
Bệnh trĩ thường có thể kiểm soát tốt nếu được phát hiện và điều trị phù hợp. Tuy nhiên, chảy máu kéo dài, huyết khối trĩ, sa nghẹt hoặc tổn thương mô nghiêm trọng là những tình trạng người bệnh không nên chủ quan.
Hiện nay có nhiều phương pháp điều trị, từ điều chỉnh lối sống, dùng thuốc đến thủ thuật, RFA và phẫu thuật. Việc lựa chọn cần dựa trên kết quả thăm khám, mức độ bệnh và đánh giá phù hợp.
Nếu đang bị chảy máu hậu môn, đau nhiều hoặc búi trĩ sa bất thường, người bệnh nên đi khám để xác định đúng nguyên nhân và được tư vấn hướng điều trị.

